Elektrikli araç dünyasında sürüş alışkanlıklarını değiştiren “tek pedal” teknolojisi, bugünlerde otomobil devi Çin’den gelen yeni kısıtlama kararlarıyla gündemde. Sürücülerin sadece gaz pedalından ayaklarını çekerek aracın yavaşlamasını, hatta tamamen durmasını sağlayan bu özellik, sunduğu konforun yanı sıra enerji geri kazanımı sayesinde menzili de artırıyor.

Ancak Çinli düzenleyiciler, bu sistemin yarattığı güvenlik risklerini mercek altına aldı ve radikal bir değişikliğe gitme kararı verdi. 1 Ocak 2027 tarihinden itibaren yürürlüğe girecek yeni ulusal standartla birlikte, üreticilerin araçları “fren pedalına basmadan tam duruş yapacak” şekilde varsayılan ayarlarla satması yasaklanıyor.

Bu kararın arkasında yatan temel sebep, sürücülerin sadece gaz pedalını kullanmaya çok fazla alışması ve acil durumlarda fren reflekslerini kaybetmesi olarak gösteriliyor. Yapılan kaza analizleri, tek pedal kullanımına alışan sürücülerin panik anında ayaklarını frene taşımakta geciktiğini veya hangi pedalın hangisi olduğunu karıştırdığını kanıtladı. Özellikle bazı Tesla modellerinde yaşanan benzer kazaların ardından Çin, geçtiğimiz yıllarda milyondan fazla aracın geri çağrılmasını istemişti. Yeni dönemde sürücüler bu özelliği yine manuel olarak açabiliyor, ancak aracın ilk ayarlarında fren pedalının devrede olması şart koşuluyor.

Güvenlik için yeni standartlar yolda

Çin’in getirdiği yenilikler sadece pedallarla sınırlı değil. 2026 yılından itibaren tüm elektrikli araçlarda kilitlenme karşıtı fren sistemi ABS zorunlu hale gelecek. Aslında bu hamle, Çin'in güvenlik standartlarını ABD ve Avrupa ile uyumlu hale getirme çabasının bir parçası. Ayrıca, sürücü frene basmasa bile araç hızlı bir şekilde yavaşlıyorsa fren lambalarının otomatik olarak yanması şartı getiriliyor. Bu, özellikle arkadaki sürücülerin ani yavaşlamayı fark edememesi sonucu oluşan zincirleme kazaların önüne geçmeyi hedefleyen kritik bir adım. Geçmişte bazı markaların araçlarında, enerji geri kazanımı (rejeneratif frenleme) sırasında araç sertçe yavaşlarken fren lambalarının yanmadığı fark edilmiş ve bu durum ciddi güvenlik tartışmalarına yol açmıştı.

Bu yeni düzenlemeler enerji verimliliğinde küçük bir kayba neden olabilir; çünkü aracın kinetik enerjisini elektriğe çevirmek yerine sürtünme yoluyla ısıya dönüştüren geleneksel frenlerin kullanımı artıyor. Ancak uzmanlara göre, sürüş güvenliği bu küçük enerji kaybından çok daha değerli. Ayakların gaz ve fren pedalları arasında sık sık yer değiştirmesi, sürücünün pedal yerleşimine olan aşinalığını canlı tutarak “yanlışlıkla gaza basma” olaylarını azaltıyor. Sonuç olarak elektrikli araçlar daha akıllı hale gelse de, Çin yönetimi kontrolün en kritik anlarda hala sürücüde ve gerçek bir fren pedalında olması gerektiğini savunuyor.