Lübnan'da, Güney Litani sonrası silahsızlanmanın ikinci aşaması tartışılıyor
Lübnan'da, Litani Nehri’nin güneyi ve kuzeyinde silahların devletin tekelinde toplanması dosyası, siyasi ve güvenlik gündeminin başlıca başlıkları arasında yer alıyor.
Kasım 2024'te İsrail ile varılan ateşkesin ardından Lübnan'da silahların devlet tekelinde toplanmasına yönelik süreç, geçen yıl hükümetin aldığı kararlarla somut bir çerçeveye kavuştu.
Bu kapsamda 5 Ağustos'ta toplanan Bakanlar Kurulu, Lübnan ordusuna silahların devlet tekelinde toplanmasıyla ilgili kapsamlı bir plan hazırlanması görevini verdi. Hükümet, eylül ayında ise ordunun hazırladığı 5 aşamalı planı memnuniyetle karşıladığını açıkladı.
📲 Artık haberler size gelsin
AA'nın WhatsApp kanallarına katılın, önemli gelişmeler cebinize düşsün.
🔹 Gündemdeki gelişmeler, özel haber, analiz, fotoğraf ve videolar için Anadolu Ajansı
🔹 Anlık gelişmeler için AA Canlı
Planın ilk aşaması, Litani Nehri'nin güneyindeki bölgelerden silahların 2025 sonuna kadar toplanmasını öngörüyordu. Daha sonraki aşama ise Litani’nin kuzeyindeki bölgeleri kapsıyor.
Lübnan ordusu, ateşkes ve hazırlanan plan doğrultusunda Litani Nehri'nin güneyindeki konuşlanmasını artırarak, bölgedeki varlığını genişletti.
Genelkurmay Başkanı Rudolf Heykel, 23 Aralık'ta yaptığı açıklamada, planın ilk aşamasının tamamlanmak üzere olduğunu, sonraki aşamalara ilişkin hazırlıkların sürdüğünü belirterek, silahların devlet tekelinde toplanması hedefinden geri adım atılmayacağı mesajını verdi.
Buna karşın ikinci aşamaya geçiş, iç siyasi çekişmeler, sahadaki güvenlik koşulları ve İsrail kaynaklı engeller nedeniyle belirsizliğini koruyor. İsrail’in ateşkese uymadığını ve işgal ettiği bölgelerden çekilmediğini sık sık dile getiren Hizbullah ise silahlarını "asla" teslim etmeyeceğini vurguluyor.
Gelinen aşamada tartışmalar, Litani Nehri'nin güneyinden sonra sürecin nasıl ve hangi takvim doğrultusunda ilerleyeceği sorusu etrafında yoğunlaşıyor. Bu doğrultuda gözler, Bakanlar Kurulu'nun alacağı kararlara ve Lübnan ordusunun ilerleyen günlerde sunması beklenen rapora çevrilmiş durumda.
Güney Litani bölgesi, doğudan batıya uzanan 170 kilometrelik alanı kapsıyor. Bölgenin büyük bölümü 2000 yılından bu yana Hizbullah’ın güçlü askeri nüfuzu altında bulunurken, İsrail, Hizbullah’ın bu bölgeden çekilmesini ve buradaki silahların toplanmasını istiyor.
Uzmanlar, silahların devlet tekelinde toplanması konusunda gelinen noktayı ve beklenen zorlukları, AA muhabirine değerlendirdi.
"Lübnan elinden gelen her şeyi yaptı"
Emekli asker Hişam Cabir, Litani Nehri'nin güneyi ile kuzeyindeki durumun birbirinden farklı olduğunu söyledi.
Cabir, silahların devletin tekelinde toplanması ilkesinin genel kabul gördüğünü ancak bunun zamana ihtiyaç duyduğunu ifade etti.
Bu sürecin dayatmalarla hayata geçirilemeyeceğini belirten Cabir, "Lübnan elinden gelen her şeyi yaptı ve yaptığından daha fazlasını sunması mümkün değil. Buna karşın İsrail hiçbir yükümlülüğünü yerine getirmiyor." dedi.