Veri Bilimi Uzmanı Emre Durgut, ABD'nin, Devlet Başkanı Nicolas Maduro'yu alıkoymasıyla sonuçlanan Venezuela'ya askeri müdahalesinde sosyal medyanın rolüne ilişkin AA muhabirinin sorularını yanıtladı.

📲 Artık haberler size gelsin
AA'nın WhatsApp kanallarına katılın, önemli gelişmeler cebinize düşsün.

🔹 Gündemdeki gelişmeler, özel haber, analiz, fotoğraf ve videolar için Anadolu Ajansı
🔹 Anlık gelişmeler için AA Canlı

Soru: Bir "savaş odasında" sosyal medya platformu X'i ve ekrandaki hesabı neden görüyoruz, böylesi bir anda bunun anlamı ve işlevi nedir?

Cevap: Bunun anlamı, sosyal medyanın Gerçek Zamanlı Açık Kaynak İstihbaratı'nın omurgası haline gelmesidir. Platformun reklamını yapmak da işin bir parçası. Bir kriz anında (Venezuela'daki son olaylarda gördüğümüz gibi) sahada olan gazeteciler, yerel tanıklar anında fotoğraflar, videolar ve konum verileri paylaşıyor. Bu durum, geleneksel bilgi toplama yöntemlerinin ötesinde, anlık bir pencere açıyor. Buradaki amaç, durumsal farkındalığı artırmaktır. Örneğin, bir hesabın paylaştığı görsel, askeri bir hareketliliği doğrulamak için kullanılabilir. Bu veriler henüz ham bilgi olsa da erken uyarı sağlaması açısından stratejik bir üstünlük kazandırır.

Soru: Geleneksel istihbarat raporları saatler süren analizlerden sonra yöneticilere ulaşırken, artık bir yönetici sahayı bir X kullanıcısıyla aynı anda görebiliyor. Bu durum askeri ve siyasi karar alma hiyerarşisini nasıl değiştiriyor?

Cevap: Bu değişim, istihbarat akışında bir devrim niteliğinde. Eskiden istihbarat, katman katman analiz edilip özetlenerek üst kademeye ulaşırdı, şimdi ise bir devlet başkanı X üzerinden sahadaki durumu milyonlarca kullanıcıyla aynı anda görebiliyor.

Askeri tarafta, planlar aylar öncesinden çok alternatifli olarak yapıldığı için oluşturulma aşamasında sosyal medyadan etkilendiğini düşünmüyorum. Venezuela örneğinde askeri planların eylül ayında hazır olduğuna dair paylaşımlar var. Ancak bir planın ifşa edilmesi önemli karar değişikliklerine de sebep olabilir. Siyasi tarafta ise liderler kamuoyu baskısını hissederek politikalarını değiştirebiliyor. Ancak bu, hatalı karar riskini artırıyor. Bu yeni düzende liderlerin veri okuryazarlığı kritik hale geliyor.

"Dezenformasyon artık modern savaşın standart bir taktiği"

Soru: Açık istihbaratın bu denli merkeze alınması, rakip aktörlerin X üzerinden "yemleme" veya "yanıltıcı operasyonlar" yapma iştahını nasıl etkiler?

Cevap: Açık istihbaratın merkezileşmesi, rakipleri kesinlikle manipülasyona teşvik ediyor. Bir rakip aktör, sahte hesaplarla "yemleme" yaparak dikkat dağıtabilir veya hedefi tuzağa çekebilir. Etki gücü yüksek ve maliyeti düşük olduğu için bu yöntemlerin kullanımı giderek artıyor.